Амамот на Хаџи-бег, над 500-годишно културно богатство на Пеќ што се оштетува од времето и негрижата

Амамот на Хаџи-бег во Пеќ, Косово, кој бил отворен како јавна бања во 1461 година, се смета за еден од најважните објекти на културното наследство на градот, иако денес неговата состојба е тешка и бара итна реставрација, пишува Анадолу.

Подетални податоци за еден од најстарите споменици на Балканот недостасуваат и во Архивот на Косово, според локалните власти во Пеќ. Сепак, објектот се смета за еден од најстарите и најголемите од ваков тип во земјата и регионот.

Претседателот на Советот на Исламската заедница во Пеќ, Мусли Арифај, за Анадолу изјави дека Исламската заедница на Косово е сопственик на Амамот на Хаџи-бег, кој е едно од најзначајните културни наследства на градот Пеќ.

Арифај рече дека негов сон е враќање на објектот во поранешната состојба, нагласувајќи дека сегашната состојба не е добра.

Како што истакна, амамот бил запален за време на војната, а потоа обновен, додека дел од оловото што ги покривало куполите е украдено, што предизвикало навлегување на влага и оштетување на структурата.

„Амамот е и голем, еден од најголемите и најстарите, а обновувањето и реставрацијата се многу скапи. До денес сме изразиле интерес до Владата и насекаде, ни кажаа дека повторно ќе интервенираат, но сѐ уште се чека долго време. Објекти од ваков тип не трпат долго, треба брза интервенција“, вели Арифај, кој е и имам на Бајракли-џамијата во Пеќ.

Според Арифај, Исламската заедница на Косово моментално го има дадено управувањето на амамот на една невладина организација во Пеќ, која работи на спречување на понатамошно оштетување.

- „Амамот бил во служба на сите граѓани без разлика“ -

Водичот и волонтерски одговорен за одржување на амамот, Аднан Ѓакова, вели дека карактеристиките на пеќкиот амам се поизразени од оние во Призрен, Вучитрн или Приштина.

Тој вели дека овој амам имал систем за загревање преку ѕидовите и подот.

„Друга карактеристика е што двата пола го користеле истовремено, но одвоено. И системот и стилот на градба се уникатни, со два до три реда тенки тули и два вида камен, ладен камен од Лумбарди на Пеќ и фосфорен камен од Бања на Пеќ. Друга карактеристика е што амамот бил во служба на сите граѓани без разлика, и на богатите, агите, беговите, но и на другите, и како јавна бања се користел до крајот на 50-тите години“, вели Ѓакова.

Според него, по 50-тите години амамот бил даден на приватни лица кои се занимавале со колење животни и изработка на кожени чевли во Пеќ, што довело до уништување на ентериерот.

Подоцна бил користен како магацин, а потоа повторно бил вратен на Исламската заедница.